Suy niệm Lời Chúa – Chúa Nhật I Mùa Chay – năm C

Suy Niệm:

Cám dỗ thường đến vào thời điểm nào trong cuộc đời chúng ta? Khi đang trầm mình trong cô tịch, trong chay tịnh, hãm mình? Hay ngay sau đó, khi ta thấm mệt và dễ cho bản thân một lý do để “thư giãn”, nghỉ ngơi? Câu chuyện của mỗi người, mỗi khác. Riêng với Đức Giêsu, Tin Mừng hôm nay kể lại: suốt bốn mươi ngày Người được Thánh Thần dẫn vào sa mạc và chịu ma quỷ cám dỗ. Đặc biệt, sau những ngày chay tịnh, không ăn gì, Ngài cảm thấy đói. Chính thời điểm ấy, ma quỷ xuất hiện và cám dỗ Người với 3 cám dỗ cụ thể: hoá đá ra bánh để ăn; quỳ lạy ma quỷ để đổi lấy mọi vinh hoa phú quý; gieo mình từ nóc đền thờ xuống để chứng minh bản thân được Thiên Chúa bảo vệ. Tại sao lại là 3 cám dỗ ấy mà không phải là những cám dỗ khác?

Nhà tâm lý học Abraham Maslow đã đề xuất tháp nhu cầu của con người. Đây là học thuyết phổ biến về động lực học, ra đời năm 1943 và được tác giả phát triển lần cuối vào năm 1970. Thuyết ấy diễn tả 8 mức độ nhu cầu của con người từ thấp đến cao: nhu cầu thể lý (physical needs); nhu cầu an toàn (safety needs); nhu cầu được yêu thương, thuộc về (love/belonging needs); nhu cầu được kính trọng (self-esteem needs); nhu cầu nhận thức (cognitive needs); nhu cầu thẩm mỹ (aesthetic needs); nhu cầu thể hiện bản thân (self-actualization needs); và nhu cầu siêu việt (trancedence needs). Mặc dù lý thuyết này còn nhiều giới hạn nhưng cũng phần nào phản ánh các động lực chung của con người. Theo Maslow, nếu những nhu cầu nền tảng không được đáp ứng thì con người sẽ không quan tâm đến những nhu cầu cao hơn. Tuy nhiên, các thứ bậc nhu cầu có thể khác nhau đối với từng cá nhân.

Xét về một khía cạnh nào đó, ta có thể thấy ma quỷ đã tấn công vào ba động lực chính để cám dỗ Đức Giêsu, khởi đi từ ước muốn thoả mãn nhu cầu căn bản như ăn uống, đến những động lực ẩn sâu trong tâm hồn và phản ánh khát vọng sâu xa của con người.

Hắn khôn khéo bắt đầu từ những mời gọi tưởng chừng như chẳng có gì là sai. Đói thì ăn. Hơn nữa, ăn của ăn do mình làm ra thì có lỗi gì! Rồi khi cảm thấy Đức Giêsu không dễ dàng sa bẫy, hắn mạnh miệng thách thức Người phô trương những gì Ngài “có” và những gì Ngài “là”. Thật vậy, mọi sự trên trời, dưới đất đều thuộc về Ngài, nhưng nay có mấy ai biết điều đó! Ngài là Con Một Thiên Chúa, đang ẩn mình trong phận người mong manh, mắt phàm làm sao nhận ra! Chẳng phải tất cả những cám dỗ ấy đều hợp tình, hợp lý đó sao!

Tuy vậy, Đức Giêsu cho ma quỷ thấy rằng Người không tìm no thoả trong những của ăn trần thế. Ngài khẳng định: “người ta sống không chỉ nhờ cơm bánh”. Trong một dịp khác Ngài mặc khải cho các môn đệ rằng: lương thực của Ngài là “thi hành ý muốn của Cha và hoàn tất công trình của Người (Ga 4,34). Vì thế, Ngài luôn được no thoả thiêng liêng và đó là điều quan trọng nhất.

Đứng trước cám dỗ thể hiện bản thân, Đức Giêsu đã cho ma quỷ thấy mọi vinh hoa, phú quý ma quỷ bày ra trước mắt Ngài, vốn thuộc về Ngài. Nhưng Ngài đã từ bỏ tất cả để sống kiếp phàm nhân. Vì thế, Ngài nhắc cho ma quỷ một chân lý: “Đã có lời chép rằng: Ngươi phải bái lạy Đức Chúa là Thiên Chúa ngươi, và phải thờ phượng một mình Người mà thôi.”

Cuối cùng, ma quỷ đưa Đức Giêsu về với nhu cầu được yêu thương, nhu cầu được thuộc về, khi thách thức Người gieo mình từ nóc Đền Thờ xuống để thấy Cha yêu thương mình đến đâu. Đây là khát vọng sâu thẳm nhất của con người. Thật vậy, nỗi đau lớn nhất của một con người không đến từ những yếu tố bên ngoài như nghèo đói, thất bại, nhưng là cảm giác quay quắt khi nhận ra mình hoàn toàn cô độc, không được yêu thương, không có nơi thuộc về.

Đức Giêsu sẽ phải đối diện với cơn cám dỗ khủng khiếp này một lần nữa trong biến cố Thương Khó. Ngài bị các thượng tế, kinh sư, kỳ mục, và tên trộm đang bị đóng đinh cùng chế giễu, thách thức: “Hắn cứ xuống khỏi thập giá ngay bây giờ đi, chúng ta tin hắn liền! Hắn cậy vào Thiên Chúa, thì bây giờ Người cứu hắn đi, nếu quả thật Người thương hắn! Vì hắn đã nói: “Ta là Con Thiên Chúa!” (Mt 27, 42-43). Trong bóng đêm thăm thẳm của thử thách ấy, Đức Giêsu đã thốt lên tiếng than xé lòng: “Lạy Thiên Chúa, lạy Thiên Chúa của con, sao Ngài bỏ rơi con” (Mt 27,46; Mc 15,34). Tuy vậy, Ngài đã chiến thắng và đã để cho cuộc đời mình hướng về động lực siêu việt. Đó là tìm kiếm Thánh ý Cha và hết dạ chu toàn. Chính vì thế, Ngài đã thân thưa cùng Cha: “Lạy Cha, con xin phó thác hồn con trong tay Cha” trước khi trút hơi thở cuối cùng (Lc 23, 46).

Kinh nghiệm thiêng liêng hôm nay của Đức Giêsu cho ta niềm xác tín rằng: phận người tuy mong manh thật, nhưng không phải vì thế mà ta sẽ sa đi ngã lại trong tội luỵ. Đức Giêsu, trong bản tính nhân loại, đã chiến thắng từng cơn cám dỗ nhờ bám chặt vào Lời và nhờ sống gắn bó mật thiết cùng Cha, ngay cả giữa đêm tối của đức tin. Ngài không sống cho chính mình, nhưng sống cho Cha và cùng Cha đưa nhân loại về hưởng hạnh phúc muôn đời.

Cầu nguyện: 

Lạy Chúa Giêsu, có những đỉnh cao Chúa không bao giờ muốn bước lên. Đó là đỉnh cao của kiêu ngạo, tự mãn, của quyền lực thế trần. Nhưng lại có những đỉnh cao Chúa không bao giờ bước xuống. Đó là đỉnh cao của tình yêu tự hiến trên Thánh giá. Xin giúp con luôn nhìn về Chúa để được thêm động lực trong hành trình đức tin. Đặc biệt, xin giúp con, mỗi khi cảm thấy yếu lòng trước những cám dỗ ngọt ngào, con luôn biết kêu cầu sự trợ lực của Chúa để can đảm khước từ và luôn chọn Chúa là cùng đích đời con. Amen

Fidei